Δελφικοί Λεμφαδένες και Θηλώδης Καρκίνος Θυρεοειδούς

Η ακριβής συσχέτιση που έχουν οι δελφικοί λεμφαδένες και ο θηλώδης καρκίνος θυρεοειδούς έχει βρεθεί στο επίκεντρο πολλαπλών επιστημονικών μελετών.

Ο καρκίνος θυρεοειδούς εμφανίζει μία ραγδαία αύξηση της συχνότητάς του, με τις πλέον πρόσφατες έρευνες να αποδεικνύουν πως παρατηρείται τρεις φορές συχνότερα στις γυναίκες, σε σύγκριση με τους άνδρες.

Ο θηλώδης καρκίνος του θυρεοειδούς αποτελεί τη συχνότερη μορφή καρκίνου του θυρεοειδούς αδένα, καθώς αφορά στο 85 – 85% του συνόλου των περιπτώσεων, ενώ ανήκει στους καλώς διαφοροποιημένους καρκίνους θυρεοειδούς. Ο θηλώδης καρκίνος θυρεοειδούς εμφανίζει την χαρακτηριστική τάση να προκαλεί μεταστάσεις στους λεμφαδένες του τραχήλου, με τις νέες έρευνες να αποκαλύπτουν τη σύγχρονη ύπαρξη μεταστάσεων στους λεμφαδένες στο 30 – 80% των ασθενών με θηλώδη καρκίνο θυρεοειδούς.

Οι λεμφαδένες του κεντρικού διαμερίσματος του τραχήλου αποτελούν, στη συντριπτική πλειοψηφία των περιπτώσεων, τους πρώτους λεμφαδένες που ενδεχομένως εμφανίσουν μεταστάσεις, εξαιτίας της ανατομικής εγγύτητας που έχει ο θυρεοειδής αδένας με τους κεντρικούς τραχηλικούς λεμφαδένες.

Τι είναι οι δελφικοί λεμφαδένες;

Οι δελφικοί λεμφαδένες ή προλαρυγγικοί λεμφαδένες αποτελούν κάποιους λεμφαδένες που εντοπίζονται στην πρόσθια επιφάνεια του λάρυγγα, πλησίον του θυρεοειδούς αδένα, μεταξύ του θυρεοειδούς και του κρικοειδούς χόνδρου του λάρυγγα. Οι δελφικοί λεμφαδένες λαμβάνουν τη λέμφο από την υπογλωττιδική μοίρα του λάρυγγα, καθώς και από ανώτερο ήμισυ του θυρεοειδούς αδένα, συμπεριλαμβανομένων των άνω πόλων και του ισθμού του οργάνου.

Εύλογα, λοιπόν, γεννάται το ερώτημα, κατά πόσον οι δελφικοί λεμφαδένες, εξαιτίας της θέσης τους και της απαγωγής της λέμφου, μπορούν να προσφέρουν πληροφορίες που αφορούν στη ενδεχόμενη ύπαρξη μεταστάσεων στους υπόλοιπους τραχηλικούς λεμφαδένες καθώς και στην πρόγνωση των ασθενών με θηλώδη καρκίνο θυρεοειδούς.

Δελφικοί λεμφαδένες και θηλώδης καρκίνος: Η επιστημονική έρευνα

Η πλέον πρόσφατη επιστημονική μελέτη επί του θέματος δημοσιεύθηκε το 2024 στο έγκριτο επιστημονικό περιοδικό “Frontiers in Endocrinology”.

Η μελέτη αποτελεί μία συστηματική ανασκόπηση και ταυτόχρονα μετα-ανάλυση της διεθνούς βιβλιογραφίας, εστιάζοντας στην προγνωστική σημασία που έχουν οι δελφικοί λεμφαδένες και οι μεταστάσεις τους, στους ασθενείς που πάσχουν από θηλώδη καρκίνο θυρεοειδούς.

Στην μελέτη συμπεριλήφθηκαν 5 επιστημονικές έρευνες, με ένα συνολικό αριθμό 6.090 ασθενών με θηλώδη καρκίνο θυρεοειδούς, με τα χαρακτηριστικά που αξιολογήθηκαν να είναι:

• Η ηλικία
• Το φύλο
• Το μέγεθος της εστίας του θηλώδους καρκίνου θυρεοειδούς
• Η παρουσία πολυεστιακού θηλώδους καρκίνου θυρεοειδούς
• Η παρουσία εξωθυρεοειδικής επέκτασης
• Η παρουσία ή απουσία μεταστάσεων στους δελφικούς λεμφαδένες.

Όλοι οι ασθενείς υποβλήθηκαν σε ολική θυρεοειδεκτομή και κεντρικό λεμφαδενικό καθαρισμό του τραχήλου, με κάποιους ασθενείς που εμφάνιζαν μεταστάσεις και στους πλάγιους τραχηλικούς λεμφαδένες να υποβάλλονται και σε πλάγιο λεμφαδενικό καθαρισμό του τραχήλου.

Οι ασθενείς, λοιπόν, διαχωρίστηκαν σε 2 κατηγορίες, αναλόγως της ύπαρξης ή μη μεταστάσεων στους δελφικούς λεμφαδένες:

• Ασθενείς με θηλώδη καρκίνο θυρεοειδούς και μεταστάσεις στους δελφικούς λεμφαδένες
• Ασθενείς με θηλώδη καρκίνο θυρεοειδούς χωρίς μεταστάσεις στους δελφικούς λεμφαδένες.

Τα ευρήματα της μελέτης: Δελφικοί λεμφαδένες και η σημασία τους

Οι δελφικοί λεμφαδένες αφαιρέθηκαν σε ένα σύνολο 3.228 ασθενών με θηλώδη καρκίνο θυρεοειδούς, με τα ευρήματα της μελέτης να έχουν ως ακολούθως:

• 2.512 ασθενείς (77.8%) δεν εμφάνισαν μεταστάσεις στους δελφικούς λεμφαδένες
• 716 ασθενείς (22.2%) παρουσίασαν μεταστάσεις στους δελφικούς λεμφαδένες
• Η ηλικία των ασθενών δεν αποτελεί προγνωστικό δείκτη για την ύπαρξη μεταστάσεων στους δελφικούς λεμφαδένες
• Το γυναικείο φύλο δρα προστατευτικά απέναντι στην εμφάνιση μεταστάσεων στους δελφικούς λεμφαδένες
• Το μέγεθος της εστίας του θηλώδους καρκίνου θυρεοειδούς που υπερβαίνει το 1 εκατοστό αυξάνει κατά 3.55 φορές (355%) την πιθανότητα ύπαρξης μεταστάσεων στους δελφικούς λεμφαδένες, σε σύγκριση με θηλώδους καρκίνους μεγέθους < 1 εκατοστού
• Οι ασθενείς με πολυεστιακό θηλώδη καρκίνο θυρεοειδούς εμφανίζουν κατά 70% υψηλότερη πιθανότητα παρουσίας μεταστάσεων στους δελφικούς λεμφαδένες, σε σύγκριση με τους ασθενείς με μία εστία θηλώδους καρκίνου
• Η παρουσία εξωθυρεοειδικής επέκτασης του θηλώδους καρκίνου θυρεοειδούς αυξάνει κατά 2.4 φορές (240%) την πιθανότητα παρουσίας μεταστάσεων στους δελφικούς λεμφαδένες.

Επιπρόσθετα, η μελέτη αποκάλυψε πως οι ασθενείς με μεταστάσεις του θηλώδους καρκίνου του θυρεοειδούς στους δελφικούς λεμφαδένες παρουσίαζαν:

• 3.4 φορές (340%) υψηλότερο κίνδυνο υποτροπής του θηλώδους καρκίνου θυρεοειδούς, σε σύγκριση με την απουσία δελφικών μεταστάσεων
• 11.25 φορές υψηλότερη πιθανότητα συνύπαρξης μεταστάσεων και στους υπόλοιπους λεμφαδένες του κεντρικού διαμερίσματος του τραχήλου
• 5.6 φορές υψηλότερη πιθανότητα συνύπαρξης μεταστάσεων και στους λεμφαδένες του πλάγιου διαμερίσματος του τραχήλου. 

Δελφικοί λεμφαδένες και θηλώδης καρκίνος θυρεοειδούς: Συμπεράσματα

Οι δελφικοί λεμφαδένες εμφανίζουν βιολογική συμπεριφορά όμοια με αυτή των κεντρικών λεμφαδένων του τραχήλου, καθώς, όπως αποδεικνύει η παρούσα μελέτη, οι παράγοντες που προδιαθέτουν στην εμφάνιση μεταστάσεων στους δελφικούς λεμφαδένες από τον θηλώδη καρκίνο του θυρεοειδούς είναι ακριβώς ταυτόσημοι αυτών των κεντρικών λεμφαδένων του τραχήλου.

Λαμβάνοντας υπόψιν την πρακτική δυσκολία προεγχειρητικής απόδειξης της ύπαρξης ή μη μεταστάσεων στους λεμφαδένες αυτούς, οι δελφικοί λεμφαδένες θα πρέπει να εξαιρούνται πάντοτε μαζί με τον θυρεοειδή αδένα και τους κεντρικούς λεμφαδένες του τραχήλου, σε ασθενείς που πάσχουν από θηλώδη καρκίνο θυρεοειδούς και εμφανίζουν έναν τουλάχιστον εκ των προαναφερθέντων παραγόντων κινδύνου για την ύπαρξη μεταστάσεων στους λεμφαδένες αυτούς, όπως ο πολυεστιακός θηλώδης καρκίνος θυρεοειδούς, ο θηλώδης καρκίνος με εξωθυρεοειδική επέκταση και ο θηλώδης καρκίνος με μέγεθος άνω του 1 εκατοστού.

Η συνεξαίρεση των δελφικών λεμφαδένων στους ασθενείς αυτούς προσφέρει διπλό όφελος: αφενός της πληρέστερης σταδιοποίησης του θηλώδους καρκίνου του θυρεοειδούς και αφετέρου της σημαντικής μείωσης της πιθανότητας υποτροπής του θηλώδους καρκίνου θυρεοειδούς.