Πόνος στη Δεξιά Πλευρά της Κοιλιάς

Ο πόνος στη δεξιά πλευρά της κοιλιάς είναι ένα σύμπτωμα που απασχολεί συχνά τον γενικό πληθυσμό. Αν και μπορεί να έχει πολλές αιτίες, μία από τις πιο συνηθισμένες αιτίες είναι η χολολιθίαση, δηλαδή η πέτρα στη χολή και οι επιπλοκές που ενδεχομένως προκαλέσει. Πολλοί ασθενείς λοιπόν εύλογα αναρωτιούνται: είναι ο πόνος που νιώθω από τη χολή ή από το στομάχι; Πώς μπορώ να το ξεχωρίσω;

Στη συνέχεια θα απαντήσουμε αναλυτικά στα συχνότερα ερωτήματα των ασθενών, με τα κυρίαρχα ερωτήματα να αφορούν στο που πονάει η χολή, ποια είναι τα χαρακτηριστικά του πόνου, πότε πρέπει να ανησυχήσεις και σε τι διαφέρει από τα άλλα γαστρεντερικά προβλήματα.

Πού πονάει η χολή;

Η χοληδόχος κύστη εντοπίζεται κάτω από το ήπαρ, στο άνω δεξιό τεταρτημόριο της κοιλίας (δεξιό υποχόνδριο), ακριβώς κάτω από τις δεξιές κατώτερες πλευρές. Η παρουσία λίθων στη χοληδόχο κύστη (πέτρες στη χολή) ή η φλεγμονή της χοληδόχου κύστης (οξεία χολοκυστίτιδα) αποτελούν αναμφίβολα αιτίες έντονου πόνου στη δεξιά πλευρά της κοιλίας.

Ο πόνος στη δεξιά πλευρά της κοιλιάς που προκαλείται από την χολή αποτελεί έναν πόνο που ξεκινά ή εστιάζει κάτω από τις δεξιές κατώτερες πλευρές, ενώ μπορεί χαρακτηριστικά να εξαπλωθεί προς τον ώμο, την δεξιά ωμοπλάτη ή το επιγάστριο.

Ποια είναι τα χαρακτηριστικά του πόνου από την χολή;

Σε αρκετούς ασθενείς, οι πέτρες στη χολή μπορεί να υπάρχουν σιωπηλά εντός της χοληδόχου κύστης δίχως να προκαλούν συμπτώματα. Η ενσφήνωση, ωστόσο, ενός λίθου ή ακόμη και η απόφραξη του κυστικού πόρου θα προκαλέσουν με βεβαιότητα μία οξεία κρίση χολής, με τον πόνο να παρουσιάζει τα ακόλουθα χαρακτηριστικά:

Χαρακτηριστικά πόνου:

• Ξαφνικός, έντονος πόνος στο δεξιό άνω μέρος της κοιλιάς
• Μπορεί να εξαπλωθεί προς τη δεξιά ωμοπλάτη ή τον δεξιό ώμο
• Συνοδεύεται από ναυτία ή εμέτους
• Δεν ανακουφίζεται με την αλλαγή θέσης ή την απελευθέρωση αερίων
• Μπορεί να διαρκέσει από 30 λεπτά έως και ώρες
• Συχνά εκδηλώνεται μετά από λιπαρό γεύμα

Αυτός ο τύπος πόνου αναφέρεται ως κολικός της χολής και αποτελεί την τυπική εκδήλωση της χολολιθίασης.

Πώς γίνεται η διάγνωση;

Για την ακριβή διάγνωση του αιτίου που προκαλεί τον πόνο στη δεξιά πλευρά της κοιλιάς απαιτείται η κλινική εξέταση του ασθενούς σε συνδυασμό με την λήψη του ιατρικού ιστορικού, όπως επίσης εργαστηριακές και απεικονιστικές εξετάσεις, στις οποίες συμπεριλαμβάνονται:

• Υπερηχογράφημα άνω κοιλίας – αποτελεί μία εξαιρετικά αξιόπιστη απεικονιστική εξέταση για την ανάδειξη της πιθανής παρουσίας λίθων στη χολή ή άλλων επιπλοκών της χολολιθίασης

• Εξετάσεις αίματος (λευκά αιμοσφαίρια, χολερυθρίνη, ηπατικά ένζυμα)
• Αξονική ή μαγνητική τομογραφία, επί υπάρξεως διαγνωστικών αμφιβολιών ή επιπλοκών της χολολιθίασης.

Σαφέστατα, η έγκαιρη διάγνωση είναι εξαιρετικά σημαντική για την αποτροπή ανάπτυξης των επιπλοκών της χολολιθίασης, όπως η χολοκυστίτιδα, ο ίκτερος, η χολαγγειΐτιδα ή η παγκρεατίτιδα.

Πόνος στη Δεξιά Πλευρά της Κοιλίας: χολή ή στομάχι; Πώς μπορώ να τα ξεχωρίσω;

Είναι απολύτως λογικό, αρκετοί ασθενείς να συγχέουν τον πόνο της χολής με τον πόνο που οφείλεται στο στομάχι. Παρά τα αρκετά κοινά τους στοιχεία, υφίστανται σημαντικές διαφορές ανάμεσα στον πόνο της χολής και τον πόνο που προέρχεται από τις γαστρεντερικές διαταραχές, οι οποίες συνοψίζονται στον πίνακα που ακολουθεί:

Πότε χρειάζεται άμεση ιατρική εκτίμηση;

Ακόμη και επί γνωστής παρουσίας λίθων στη χοληδόχο κύστη, η ύπαρξη πόνου που εμφανίζει ένα ή περισσότερα από τα ακόλουθα χαρακτηριστικά αποτελεί ένδειξη άμεσης ιατρικής εκτίμησης:

• Πόνος που διαρκεί > 6 ώρες
• Πόνος στη δεξιά πλευρά της κοιλιάς που συνοδεύεται από πυρετό, ρίγος ή ίκτερο
• Έντονος πόνος που δεν υφίεται με την αλλαγή της στάσης του σώματος
• Πόνος που συνοδεύεται από διαταραχές στην πέψη, ναυτία ή εμέτους.

Πώς να διαχειριστείς τον ήπιο πόνο χολής;

Εάν ο πόνος είναι ήπιος και διαλείπων, και δεν υπάρχουν ενδείξεις φλεγμονής, μπορεί να αντιμετωπιστεί με:

• Ελαφριά διατροφή (χαμηλή σε λιπαρά)
• Αποφυγή γευμάτων αργά τη νύχτα
• Μικρά και συχνά γεύματα
• Απώλεια βάρους, αν υπάρχει παχυσαρκία
• Συμβουλή από γαστρεντερολόγο για πιθανή επέμβαση (π.χ. λαπαροσκοπική αφαίρεση χολής).

Τι γίνεται αν ο πόνος οφείλεται τελικά σε χολολιθίαση;

Αν επιβεβαιωθεί ότι ο πόνος οφείλεται σε πέτρες στη χολή, ο ιατρός θα εκτιμήσει τον αριθμό και το μέγεθος των λίθων, τη θέση των λίθων καθώς και τα συμπτώματα των ασθενών. Οι επιλογές περιλαμβάνουν:

• Παρακολούθηση (σε ασυμπτωματικές περιπτώσεις)
• Φαρμακευτική αγωγή (σπάνια επιτυχής, κυρίως σε μικρούς λίθους)
• Χειρουργική αφαίρεση της χολής (λαπαροσκοπική χολοκυστεκτομή)

Η χειρουργική αφαίρεση της χοληδόχου κύστης, η οποία στη σύγχρονη εποχή πραγματοποιείται με την λαπαροσκοπική μέθοδο, είναι απόλυτα ασφαλής, ταχεία και προσφέρει οριστική λύση.

Συμπεράσματα

Ο πόνος στη δεξιά πλευρά της κοιλιάς μπορεί πράγματι να είναι ένδειξη χολολιθίασης, ιδιαίτερα αν συνοδεύεται από ναυτία, εμέτους και εμφανίζεται μετά από λιπαρά γεύματα. Το πού πονάει η χολή, η ένταση και η διάρκεια του πόνου, βοηθούν στη διάκριση από άλλα γαστρεντερικά προβλήματα.

Εάν έχεις επαναλαμβανόμενα επεισόδια, είναι σημαντικό να επισκεφτείς τον ιατρό, ο οποίος θα υποδείξει τον απαραίτητο έλεγχο, καθώς η έγκαιρη διάγνωση προφυλάσσει από τις σοβαρές επιπλοκές της χολολιθίασης.